آرتروز مچ دست (OA) وضعیتی است که بر عملکرد صاف مفصل مچ دست تأثیر می گذارد و فعالیت های روزمره را به یک چالش دردناک تبدیل می کند. این بیماری دژنراتیو مفصل زمانی رخ می دهد که غضروف محافظ مچ دست فرسوده شود و منجر به سفتی، تورم و ناراحتی شود. چه بستن بند کفش یا باز کردن یک شیشه، کارهایی که زمانی طبیعت دوم بودند، می توانند دلهره آور شوند.
درک علل، علائم، و گزینه های درمانی برای آرتروز مچ دست برای مدیریت موثر این وضعیت حیاتی است. آرتروز مچ دست یک بیماری مزمن است که در آن غضروفی که استخوانهای مچ دست را تحت فشار قرار میدهد از بین میرود. این باعث اصطکاک بین استخوان ها می شود و باعث درد و التهاب می شود. بر خلاف صدمات حاد، آرتروز مچ دست به تدریج در طول زمان ایجاد می شود. مچ دست که از چندین مفصل کوچک تشکیل شده است، به دلیل استفاده مداوم از آن، به ویژه مستعد ساییدگی و پارگی است.
مچ دست یک ساختار پیچیده است که شامل هشت استخوان کوچک کارپال است که به رادیوس و اولنا در ساعد متصل هستند. غضروف سالم حرکت صاف را در این مفصل تضمین می کند. آسیب به این غضروف، چه در اثر سایش یا آسیب، منجر به آرتروز مچ دست می شود.
انواع آرتروز مچ دست
آرتروز اولیه: این فرم بدون دلیل زمینه ای مشخص ایجاد می شود که اغلب به سایش ناشی از افزایش سن مرتبط است.
آرتروز ثانویه: این به دلیل آسیب، مانند شکستگی، یا سایر شرایط پزشکی مانند آرتریت روماتوئید رخ می دهد. OA ثانویه در افراد جوان بیشتر شایع است.
علل و عوامل خطر
سن و فرسودگی
با افزایش سن، غضروف مفاصل شما به طور طبیعی تجزیه می شود. سالها حرکات مکرر و فشار روی مچ دست این فرسودگی را تشدید می کند و احتمال ابتلا به آرتروز مچ دست را بیشتر می کند.
صدمات منجر به آرتروز مچ دست
آسیب های قبلی، مانند شکستگی مچ دست یا رگ به رگ شدن، به طور قابل توجهی خطر ابتلا به OA را افزایش می دهد. فشارهای مکرر ناشی از کارهایی که به حرکت مداوم مچ نیاز دارند نیز به سایش کمک می کند.
شرایط پزشکی
شرایطی مانند آرتریت روماتوئید، نقرس و حتی استعدادهای ژنتیکی در آرتروز مچ دست نقش دارند. این شرایط یا غضروف را ضعیف می کند یا به طور مستقیم به مفصل آسیب می رساند.
علائم آرتروز مچ دست
علائم بارز آرتروز مچ دست شامل درد مداوم، حساسیت و تورم در اطراف مفصل است. این علائم اغلب بعد از فعالیت بدتر می شوند و ممکن است با استراحت بهبود پیدا کنند.
کاهش دامنه حرکت
با گذشت زمان، ممکن است خم کردن یا چرخاندن مچ دست برای شما مشکل باشد. کارهای روزمره مانند تایپ کردن یا آشپزی با پیشرفت شرایط چالش برانگیزتر می شوند.
احساس ساییده شدن
ممکن است هنگام حرکت مچ دست متوجه صدای ساییدن شوید که به عنوان کرپیتوس شناخته می شود. این به دلیل ساییده شدن سطوح غضروف زبر به هم رخ می دهد.
پزشک برای تشخصی آرتروز مچ دست از روشهای درمان مختلفی بهره می برد از جمله :
معاینه فیزیکی
پزشکان اغلب با معاینه فیزیکی شروع میکنند و تورم، حساسیت و دامنه حرکت را ارزیابی میکنند. آنها همچنین در مورد علائم و سابقه پزشکی شما می پرسند.
تست های تصویربرداری
اشعه ایکس میزان از بین رفتن غضروف و تغییرات استخوانی را نشان می دهد. در موارد پیچیده تر، ممکن است از MRI برای بررسی بافت های نرم و رباط ها استفاده شود.
تست های آزمایشگاهی
برای رد سایر شرایط مانند آرتریت روماتوئید، ممکن است آزمایش خون توصیه شود. این آزمایشات به ویژه در صورتی که التهاب گسترده باشد مفید است.
روشهای درمان
داروها:
مسکنها: برای کاهش درد و التهاب
داروهای ضدالتهاب غیر استروئیدی (NSAIDs): مانند ایبوپروفن و ناپروکسن برای کاهش التهاب و درد
کورتیکواستروئیدها: به صورت تزریق مستقیم در مفصل برای کاهش التهاب و درد شدید
فیزیوتراپی:
تقویت عضلات اطراف مچ دست
افزایش دامنه حرکتی
کاهش درد و سفتی
آموزش تمرینات ورزشی مناسب برای مدیریت درد
آتل و بریس:
حمایت از مچ دست و کاهش فشار روی مفصل
بهبود عملکرد و کاهش درد در حین فعالیتهای روزانه
کمپرس گرم و سرد:
کاهش التهاب و درد
بهبود گردش خون
تغییرات سبک زندگی:
کاهش فعالیتهایی که باعث تشدید درد میشوند
استفاده از ابزارهای کمکی برای انجام کارهای روزمره
حفظ وزن سالم
روشهای درمانی جراحی
آرتروسکوپی:
برداشتن بافتهای آسیبدیده و شستشوی مفصل
برای موارد خفیف تا متوسط ارتروز
فیوژن مچ دست:
اتصال دو استخوان مچ دست به هم برای کاهش درد
محدود شدن دامنه حرکتی
تعویض مفصل مچ دست:
جایگزینی مفصل آسیبدیده با یک مفصل مصنوعی
برای موارد شدید ارتروز
فیزیوتراپی در درمان آرتروز مچ دست
فیزیوتراپی یکی از موثرترین روشهای درمان این بیماری است که میتواند به بهبود قابل توجهی در کیفیت زندگی افراد مبتلا کمک کند.
چرا فیزیوتراپی برای آرتروز مچ دست اهمیت دارد؟
کاهش درد و التهاب: فیزیوتراپیستها با استفاده از تکنیکهای مختلف مانند اولتراسوند، لیزر درمانی و تحریک الکتریکی، به کاهش درد و التهاب در مفصل مچ دست کمک میکنند.
افزایش دامنه حرکتی: تمرینات ورزشی تخصصی که توسط فیزیوتراپیست تجویز میشوند، به بهبود انعطافپذیری مچ دست و افزایش دامنه حرکتی آن کمک میکنند.
تقویت عضلات اطراف مفصل: تقویت عضلات اطراف مفصل مچ دست، به پایداری مفصل کمک کرده و از فشار بر روی غضروفهای آسیبدیده میکاهد.
بهبود عملکرد: فیزیوتراپی به شما کمک میکند تا فعالیتهای روزمره خود را با درد کمتر و عملکرد بهتر انجام دهید.
تاخیر در پیشرفت بیماری: با تقویت عضلات و بهبود عملکرد مفصل، میتوان از پیشرفت بیماری و نیاز به جراحی جلوگیری کرد.
روشهای درمانی فیزیوتراپی برای آرتروز مچ دست
تمرین درمانی : تمرینات کششی و تقویتی مخصوص مچ دست، زیر نظر فیزیوتراپیست، به بهبود عملکرد مفصل کمک میکنند.
درمانهای دستی: تکنیکهای ماساژ و دستکاری مفصل، به کاهش سفتی و درد کمک میکنند.
موج درمانی: روشهایی مانند اولتراسوند و لیزر درمانی، به کاهش التهاب و تسکین درد کمک میکنند.
تحریک الکتریکی: تحریک الکتریکی عضلات، به تقویت عضلات ضعیف و کاهش درد کمک میکند.
آموزش تکنیکهای مدیریت درد: فیزیوتراپیستها به شما تکنیکهایی مانند استفاده از یخ، گرما و بانداژهای طبی را آموزش میدهند تا بتوانید در منزل خود درد را مدیریت کنید.
