سندرم شانه یخ زده که به نام کپسولیت چسبنده نیز شناخته می شود، وضعیتی است که باعث سفتی، درد و محدودیت دامنه حرکتی در مفصل شانه می شود.
این بیماری معمولاً به تدریج در طول زمان ایجاد می شود و می تواند به طور قابل توجهی بر توانایی فرد برای انجام وظایف و فعالیت های روزانه تأثیر بگذارد. در حالی که علت دقیق سندرم شانه یخ زده به طور کامل شناخته نشده است، عوامل متعددی وجود دارد که اعتقاد بر این است که در ایجاد آن نقش دارند، از جمله التهاب، اسکار، و بی حرکتی مفصل شانه.
مفصل شانه از سه استخوان تشکیل شده است: استخوان بازو (بازو)، تیغه شانه (کتف) و استخوان ترقوه (ترقوه). این استخوان ها توسط شبکهای از رباط ها، تاندون ها و ماهیچه ها در کنار هم نگه داشته میشوند که به تثبیت مفصل کمک میکنند و دامنه وسیعی از حرکت را امکانپذیر میکنند. مفصل همچنین توسط یک کپسول از بافت همبند احاطه شده است که به محافظت و حمایت از مفصل کمک می کند.
بیشتر بخوانید : درد شانه ، دلایل و روشهای درمان آن
دلایل و عوامل خطر
در سندرم شانه یخ زده، کپسول مفصل شانه ملتهب و ضخیم می شود که منجر به ایجاد چسبندگی یا بافت اسکار می شود. این بافت اسکار می تواند حرکت در مفصل را محدود کرده و باعث درد و سفتی شود. به طور کامل درک نشده است که چرا این فرآیند رخ می دهد، اما عوامل متعددی با ایجاد سندرم شانه یخ زده مرتبط هستند.
یکی از شایع ترین عوامل خطر برای سندرم شانه یخ زده، بی حرکتی یا عدم حرکت در مفصل شانه است. این می تواند در نتیجه آسیب، جراحی یا یک وضعیت پزشکی که تحرک را محدود می کند اتفاق بیفتد. هنگامی که مفصل شانه به طور منظم استفاده نمی شود، کپسول می تواند سفت شود و انعطاف پذیری خود را از دست بدهد و منجر به ایجاد بافت اسکار شود.
یکی دیگر از عوامل خطر برای سندرم شانه یخ زده، التهاب در مفصل است. شرایطی مانند آرتریت، بورسیت یا تاندونیت می تواند باعث التهاب در مفصل شانه شود که می تواند منجر به تشکیل بافت اسکار و چسبندگی شود. در برخی موارد، آسیب یا ضربه به مفصل شانه نیز میتواند باعث ایجاد یک پاسخ التهابی شود که منجر به سندرم شانه منجمد میشود.
برخی شرایط پزشکی نیز می توانند خطر ابتلا به سندرم شانه یخ زده را افزایش دهند. برای مثال، دیابتی ها احتمالاً به دلیل تغییرات در بافت های همبند که با دیابت رخ می دهد، بیشتر در معرض ابتلا به این بیماری هستند. اختلالات تیروئید و بیماری های قلبی عروقی نیز با افزایش خطر ابتلا به سندرم شانه یخ زده مرتبط است.
علائم سندرم شانه یخ زده
علائم این بیماری معمولاً به تدریج در طول زمان ایجاد می شوند و می توانند از نظر شدت متفاوت باشند. شایع ترین علائم عبارتند از:
سفتی: یکی از علائم بارز سندرم شانه یخ زده، سفتی در مفصل شانه است. این سفتی می تواند حرکت بازو و شانه را دشوار کند و به ویژه هنگام تلاش برای رسیدن به بالای سر یا پشت کمر قابل توجه است.
درد: افراد مبتلا به سندرم شانه منجمد معمولاً درد در مفصل شانه را تجربه می کنند، به ویژه هنگام حرکت دادن بازو یا شانه. درد معمولاً مبهم و دردناک است و ممکن است در شب یا هنگام خوابیدن به سمت آسیب دیده بدتر شود.
محدوده حرکتی محدود: از آنجایی که بافت اسکار و چسبندگی در مفصل شانه حرکت را محدود می کند، افراد مبتلا به سندرم شانه یخ زده ممکن است دامنه حرکتی محدودی را در شانه آسیب دیده تجربه کنند. این می تواند انجام کارهای اساسی مانند لباس پوشیدن، دست بردن به وسایلی که در قفسه های بلند قرار دارند یا شانه کردن موها را دشوار کند.
ضعف: در برخی موارد، افراد مبتلا به سندرم شانه یخ زده ممکن است به دلیل عدم استفاده یا محدودیت حرکت، ضعف در شانه آسیب دیده را تجربه کنند. این ضعف می تواند بر توانایی فرد برای انجام فعالیت های روزانه تأثیر بگذارد.
درمان سندرم شانه یخ زده
درمان سندرم شانه منجمد اغلب شامل ترکیبی از فیزیوتراپی، داروها و در برخی موارد مداخله جراحی است. هدف از درمان کاهش درد، بهبود دامنه حرکتی و بازگرداندن عملکرد مفصل شانه است. برخی از گزینه های درمانی رایج عبارتند از:
فیزیوتراپی: یک فیزیوتراپیست می تواند با فرد کار کند تا یک برنامه ورزشی شخصی برای کمک به بهبود دامنه حرکتی و تقویت ماهیچه های مفصل شانه ایجاد کند. تمرینات کششی، تمرینات دامنه حرکتی و تمرینات تقویتی اغلب در برنامه فیزیوتراپی برای سندرم شانه یخ زده گنجانده شده است.
داروها: داروهای ضد التهابی غیراستروئیدی (NSAIDs) مانند ایبوپروفن یا ناپروکسن می توانند به کاهش درد و التهاب در مفصل شانه کمک کنند. در برخی موارد، تزریق کورتیکواستروئید نیز ممکن است برای کمک به تسکین درد و التهاب استفاده شود.
درمان دستی: در برخی موارد، فیزیوتراپیست ممکن است از تکنیک های درمان دستی یا همان منوال تراپی را برای کمک به حرکت مفصل شانه و شکستن بافت اسکار و چسبندگی بافتها استفاده کند. این تکنیک ها می تواند به بهبود دامنه حرکتی و کاهش سفتی در مفصل کمک کند.
جراحی: در موارد شدید سندرم شانه یخ زده که به درمان های محافظه کارانه پاسخ نمی دهد، ممکن است مداخله جراحی ضروری باشد. در طول جراحی، بافت اسکار و چسبندگی در مفصل شانه ممکن است برداشته شود تا به بازیابی حرکت و عملکرد کمک کند.
